Aynı
dönemde tarlada ve hallerde kalan ürünler Dijital Tarım Pazarı'na
açılacak özel bölümde alıcılarla buluşturulacak. Ekonominin yol haritası
Orta Vadeli Program'ında da gıda politikalarının fiyat istikrarını
sağlamada öncü rol oynayacağı vurgulanarak atılacak adımlar sıralandı.
İstikrar komitesi iş başında olacak
Fiyat İstikrarı Komitesi,
arz yönlü ve yapısal sorun alanlarına odaklanacak ve uygulanacak
politikaların koordinasyonunu sağlayarak etkinliğini artıracak. Piyasada
sağlıklı fiyat oluşumuna katkı sağlamak amacıyla başta gıda fiyatlarına
yönelik 'Erken Uyarı Sistemi' olmak üzere büyük veri ve veri analiz
sistemleri oluşturularak, bunlar etkin şekilde kullanılacak.
Tohum ve girdi maliyeti düşecek
Gıda
arz güvenliğini sağlayarak fiyat istikrarını korumak amacıyla tarım
arazilerinin korunması ve etkin kullanımı çalışmalarına devam edilecek.
Ekilebilir ve sulanabilir alanların büyütülmesi için yatırımlar
artırılarak sürdürülecek. Tohum, gübre, yem, ilaç ve mazot gibi girdi
maliyetlerinin yanı sıra finansman yükünü hafifletici, teknoloji odaklı
dönüşümü sağlayıcı programlar uygulamaya konulacak.
Gıda
ürünlerinin tarladan sofraya soğuk zincir sistemiyle güvenli biçimde,
en az fireyle ve makul fiyatlarla ulaşmasını sağlamak amacıyla bütüncül
bir yaklaşımla hal ve kooperatifçilikte iyileştirmeler yapılacak.
Dağıtımın kayıtlı ve en az lojistik maliyetli olmasına yönelik
düzenlemeler hayata geçirilecek. İşlenmemiş gıda fiyatlarında aracılık
maliyetlerini de düşürecek olan Halk Yasası da Meclis'e sunulacak.
Merkez Bankası mesaide
Erken Uyarı Sistemi "arz, fiyat ve tedarik zinciri"
izleme olmak üzere üç ayaktan oluşacak. Fiyat izleme sistemiyle ürün
fiyatlarındaki hareketler belirlenecek. Merkez Bankası çatısı altında
kurulan Gıda ve Tarımsal Ürün Piyasaları Analiz Müdürlüğü; fiyat
istikrarı açısından kritik önem taşıyan gıda ve tarım ürünleri
fiyatlarına yönelik verileri detaylı ve zamanlı inceleyerek erken uyarı
fonksiyonu görecek.
Erken
Uyarı Sistemi ile tarımsal ürün arzı, fiyatlar ile tarladan markete arz
zinciri yakından takip edilecek. Sistem, tarımsal üretimde arz eksiği
olup olmadığını ürün bazında belirleyerek bunun fiyatlara yansımasını
önleyecek önlemlerin alınmasına öncülük yapacak.
Fiyatlara yansımadan tedbir alınacak
Yeni
sistemle tarımsal üretimde arz eksiği olup olmadığı ürün bazında tespit
edilecek. Tarımsal ürünlerin fiyatlarındaki hareketler belirlenecek.
Arz izleme sisteminden gelen verilere göre, yurtdışı fiyatlar, diğer
yapısal unsurlar tasnif edilerek gıda ürünlerinin fiyatlarına yansımadan
tedbir alınacak.
Geçici
arz eksikliğinden kaynaklanan piyasa dengesizliklerine söz konusu
eksiklik fiyatlara yansımadan önce geçici dış ticaret tedbirleri ile
önlem getirilecek. Kalıcı arz eksikliklerini gidermeye yönelik uygun
teşvik ve tedbirlerin geliştirilmesi sağlanacak. Sistem, kalıcı arz
eksikliklerini gidermeye yönelik teşvik ve tedbirlerin geliştirilmesine katkı sunacak.
Kritik ürünlere alım garantisi
Hükümet
gıda enflasyonu ile mücadele kapsamında ürün bazında tedbirler alarak,
ihtiyaca göre vergiler yeniden düzenlenecek, bazı ürünlerde ihracat
kısıtlamasına gidilebilecek, kritik ürünlere alım garantisi verilecek.
81 ilde planlama yapılarak arz açığı ürünlere öncelik verilecek stok ve
piyasa takibi etkin şekilde yapılacak."